Bergen (Noord-Holland)

Uit Plaatsinformatie

Bergen is een dorp en gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Holland. De gemeente telt 31.155 inwoners (31 mei 2009, bron: CBS) en heeft een oppervlakte van 119,85km² (waarvan 22,70km² water). De gemeente maakt deel uit van de samenwerkingsregio Kennemerland.

De gemeente is een populaire toeristenbestemming, vooral vanwege de vele stranden en badplaatsen langs de Noordzeekust.

Sinds ongeveer 1900 is Bergen een kunstenaarsdorp dat veel schilders, schrijvers en architecten aantrekt. Het Museum Kranenburgh in Bergen bevat een verzameling kunstwerken van deze Bergense School. De villawijk Park Meerwijk werd in 1915 geheel in de stijl van de Amsterdamse School gebouwd. Aan de Buerweg hebben vooraanstaande kunstenaars gewoond. Er zijn regelmatig kunstmarkten in Bergen, jaarlijkse muziekfestivals (de Holland Music Sessions in augustus en Jazz & Sail in het eerste weekend van september) en een jaarlijks kunstfestival (de Kunsttiendaagse in oktober).

Andere bezienswaardigheden in de gemeente Bergen zijn onder andere het Zeeaquarium (Bergen aan Zee), het Auto Union Museum (Bergen) met een verzameling oldtimers, het Museum Kranenburgh voor beeldende kunst en de historische musea Het Sterkenhuis (Bergen) en het Museum van Egmond (Egmond aan Zee).

Ten noorden van het dorp Bergen liggen de Schoorlse Duinen. Dit uitgestrekte natuurgebied heeft de hoogste en breedste duinen van Nederland. Op sommige plaatsen zijn de duinen wel vijf kilometer breed. Midden in het gebied ligt De Kerf, een uniek brakwatergebied dat ontstaan is nadat in 1997 een opening in de duinenrij werd gegraven, zodat het zeewater bij hoogtij naar binnen kan stromen.

In Bergen is ook een Europese school.

Inhoud 1 Overige plaatsen binnen de gemeente 2 Geschiedenis 3 Bergense School 4 Politiek 5 Geboren

Overige plaatsen binnen de gemeente

Dorpen/Gehuchten:

• Aagtdorp
• Bergen aan Zee
• Bregtdorp
• Camperduin
• Catrijp
• Egmond aan den Hoef
• Egmond aan Zee
• Egmond-Binnen
• Groet
• Hargen
• Rinnegom
• Schoorl
• Schoorldam(gedeeltelijk)
• Wimmenum]]

Badplaatsen (die geen woonkern vormen) :

• Hargen aan Zee
• Schoorl aan Zee

Buurtschappen:

• Bergen Binnen
• Duyncroft
• Egmondermeer
• Het Woud
• Saenegheest

De drie plaatsen met de naam Egmond worden samen ook wel 'Egmond' en 'De Egmonden' genoemd. Derp is in de volksmond de naam voor Egmond aan Zee, De Hoef is de naam voor Egmond aan den Hoef, Akeloren is de naam voor Egmond-Binnen. De inwoners worden respectievelijk derpers, hoevers en binders genoemd.

Geschiedenis

Bergen wordt al vermeld in stukken uit midden 10e eeuw. Maar de naam betrof toen alleen een kleine buurtschap rond een kerk, waar tegenwoordig de Ruïnekerk staat. Om Bergen heen lagen buurtschappen, die nu deel uitmaken van het dorp: Westdorp, Oostdorp, Oudburgh en het latere Saenegheest, Saenegheest is de enige die nu nog als buurtschap wordt geduid, tot halverwege de twintigste eeuw was dat ook het geval met Oostdorp, totdat deze werd uitgebreid met de wijk tuindorp.

Saenegheest ontleent volgens vele zijn plaatsnaam aan het Mirakel van Bergen van 1421, waarbij (volgens de legende) tijdens de beruchte Sint-Elisabethsvloed de kerkinventaris van de verdronken kerk van Petten veilig aanspoelde en het zeewater dat in de kist was gedrongen later veranderd bleek te zijn in geronnen bloed. De plek waar de inventaris aanspoelde heet sindsdien Sacramentsdijk (nu Zakedijk) en er werd een kapel gebouwd die echter in de Tachtigjarige Oorlog werd verwoest. Toch werd er tot midden 1960er jaren in mei een stille tocht georganiseerd om dit wonder te gedenken. Dit gebruik is begin 21e eeuw weer nieuw leven ingeblazen.

De Ruïnekerk werd in de 15e eeuw gebouwd op de plek van een oudere kerk. In de Middeleeuwen was het de grootste kerk van Noord-Holland. In 1574, tijdens de Tachtigjarige Oorlog, werd de kerk geplunderd en afgebrand. De kerk werd echter later weer gedeeltelijk herbouwd.

In 1799, tijdens de Tweede Coalitieoorlog tegen revolutionair Frankrijk, viel een Brits-Russisch leger de huidige provincie Noord-Holland binnen. Bij Bergen vond op 19 september een veldslag plaats (de Slag bij Bergen) waarbij de geallieerden werden verslagen door de Franse-Bataafse troepen. Het Russisch Monument in Bergen herinnert aan de veldslag (zie ook Slag bij Castricum).

Bergense School

De Bergense School (of School van Bergen) is een groep schilders die in het begin van de twintigste eeuw in deze plaats woonden en werkten. Zij werden sterk beïnvloed door het expressionisme (kubisme) van de Franse schilder Henri Le Fauconnier (die gedurende de Eerste Wereldoorlog in Nederland verbleef). Leden waren o.a. Conrad Kickert, Leo Gestel, Piet en Matthieu Wiegman, Dirk Filarski, Arnold Colnot, Piet van Wijngaerdt, Hendrik Chabot, Herman Kruijder en Jan van Herwijnen.

De Bergense School is als een overgang te beschouwen van het late impressionisme naar het expressionisme. Voor de invoering van de moderne richtingen in de schilderkunst in Nederland heeft zij belangrijk werk gedaan.

Politiek

De gemeenteraad van Bergen heeft 23 zetels. Na de verkiezingen van maart 2006 is de verdeling als volgt:

• Gemeentebelangen BES - 5 zetels
• PvdA - 5 zetels
• CDA - 5 zetels
• VVD - 3 zetels
• Groenlinks - 2 zetels
• D66 - 1 zetel
• BOBbes - 1 zetel
• Fractie de Jong - 1 zetel

Geboren

• Pierre Golle, als Pieter Goolen (circa 1620), meubelmaker en ontwerper te Parijs
• Peter Boorsma (15 juli 1944), senator en bestuurskundige
• Adriaan van Dis (16 december 1946), schrijver en televisiepresentator
• Remco Ekkers (1 juli 1941), dichter en recensent
• Edgar Fernhout (17 augustus 1912 - 1974), kunstschilder
• Simeon ten Holt (24 januari 1923), componist
• Minoesch Jorissen (6 maart 1964), televisiepresentatrice
• Thé Lau (17 juli 1952), muzikant en schrijver
• Jaap Min (16 september 1914 - 1987), kunstschilder
• Neeltje Maria Min (21 juli 1944), dichteres
• Willemien Min (23 januari 1956), illustratrice
• Saskia Noort (13 april 1967), schrijfster, journaliste en columniste
• Monique Rosier (23 maart 1963), actrice
• Harald Vlugt (22 maart 1957), kunstenaar
• Elly de Waard (8 september 1940), dichteres en popcriticus
• Jim Bakkum (10 augustus 1987), zanger, acteur en musicalster

Deze pagina is gebaseerd op het auteursrechtelijk beschermde Wikipedia-artikel <http://nl.wikipedia.org/wiki/Bergen_(Noord-Holland)>; het is vrijgegeven onder de GNU Free Documentation License.