Steenbergen (Noord-Brabant)
Uit Plaatsinformatie
Steenbergen is een stad en gemeente in de provincie Noord-Brabant. De gemeente telt 23.249 inwoners (1 juni 2007, bron: CBS) en heeft een oppervlakte van 160 km² (waarvan 10 km² water). Sinds 1 januari 1997 bestaat de gemeente Steenbergen in zijn huidige vorm. De stad heeft een haven, aan de Steenbergse Vliet, en een geschreven historie van 735 jaar.
Voor het stadhuis is een standbeeld te vinden van een heraut, ter herinnering aan het feit dat Steenbergen vroeger een vestingstad was. Ook de puntige vorm van de Krommeweg herinnert aan de vestingtijd. De plattegrond van Steenbergen laat dit duidelijk zien. Als vestingstad was Steenbergen onderdeel van de West-Brabantse waterlinie.
Inhoud |
Economie
Naast de agrarische ontwikkelingen, onder anderen in de glastuinbouw, kent Steenbergen een sterke industriële bedrijvigheid. Bedrijven zoals Fuji Color (PrestoPrint), Pontmeyer, Koopmans meelfabrieken en de Suikerunie hebben Steenbergen als vestigingsplaats gekozen.
Overige kernen in de Gemeente Steenbergen
De Heen
Met 600 inwoners is De Heen het kleinste dorp van de gemeente Steenbergen. Gelegen aan de Steenbergse Vliet, maakt een recreatieve ontwikkeling door. Grotendeels door haar ligging bij een stilte natuurgebied, gelegen tussen de slikken van De Heen en de Dintelse Gorzen.
Dinteloord
Met ruim 5.600 inwoners is Dinteloord de op één na grootse nederzetting in de gemeente Steenbergen. In tegenstelling tot de rest van de gemeente doet Dinteloord, dankzij haar cultuur-historische ontwikkeling, Hollands aan. Het plaatselijke dialect, behorend tot het Westhoeks, is dan ook niet Brabants maar Hollands van aard, met Brabantse invloeden. In 1693 kreeg het van de koning-stadhouder Willem III een kerk aangeboden. Deze Nederlands Hervormde kerk is een historische bezienswaardigheid. In 2005 werd het 400 jarig jubileum gevierd.
Kruisland
Een dorp met zo'n 2.500 inwoners. Kruisland wordt gekenmerkt door een bijzonder hecht verenigingsleven, vooral de plaatselijke harmonie en voetbalploeg zijn hiervan goede voorbeelden. Doordat het zich tussen Roosendaal en Steenbergen bevindt heeft een bijzonder eigen karakter. In 1987 vierde het haar 500-jarig bestaan.
Heense Molen
De Heense Molen is een buurtschap van ongeveer 50 inwoners, en wordt als zodanig niet als officiële kern door en van de gemeente Steenbergen erkend. De molen waarnaar het gehucht vernoemd is, is in slechte staat, maar er zijn plannen om de molen te restaureren.
Welberg
Het dorp Welberg, met zo'n 1.500 inwoners, was oorspronkelijk een zelfstandig dorp maar sinds de uitbreidingen van Steenbergen op het einde van de 19e eeuw zijn de gemeentebesturen vastgelegd. Vandaag de dag vormen Steenbergen en Welberg één stedelijk gebied.
Nieuw-Vossemeer
Een landelijk gelegen dorp met ongeveer 2.300 inwoners. Het dorp ligt aan het Schelde-Rijnkanaal en is vooral bekend geworden door de Merijntje Gijzen romans van A.M. de Jong. In Nieuw-Vossemeer zijn o.a. gevestigd het Nederlands Molenmuseum en het A.M. de Jongmuseum. Haar inwoners kennen een sterke rivaliteit met Oud-Vossemeer, wat zich op het voormalige eiland Tholen, in Zeeland, bevindt.
Cultuur
Evenementen
De Kleine Tour Steenbergen (Wielerspektakel voor kinderen van 8 t/m 14 uit steenbergen e.o.) Strienestads Karnaval, een unieke samensmelting van leut (plezier) en Steenbergse folklore. De Steenbergse jaarmarkt, staat ieder jaar bol van kramen en muziek. Borstrock, hét rockgebeuren van West-Brabant. Sinds jaar en dag gehouden in Nieuw-Vossemeer. Muza, hét muziekfeest van Dinteloord. Het wordt vaak het carnaval van Dinteloord genoemd (ook al vindt het plaats in Augustus), duurt drie dagen lang en is een begrip in Steenbergen en omstreken. Het Jaarconcert van Harmonie Volharding. Een gethematiseerd muziekspektakel, met plaats voor honderden mensen.
Carnaval
De musverbranding om middernacht luidt het einde in van het Strienestads karnaval. Zie Strienestad voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Elk jaar wanneer carnaval weer losbarst, verandert Steenbergen in Strienestad. De inwoners zijn dan geen Steenbergenaren meer, maar Bietboerkes en Meerminnekes.
Strienestad (de Striene was een water dat liep tussen de Schelde bij Tholen en de Maas. Na de Sint-Elisabethsvloed in 1421 is het water de Striene opgehouden te bestaan) is de carnavalsnaam voor (de stad) Steenbergen. Kenmerkend voor het Steenbergs carnaval is dat veel namen en personages hun oorsprong vinden in de geschiedenis van de stad.
Bietboerkes, ("suikerbietboeren") is de benaming voor mannen tijdens het feest, en refereerd naar de, inmiddels naar Dinteloord verschoven, suikerindustrie die zich in 1871 in de stad vestigde en de plaatselijke industrie en landbouw bijna een eeuw domineerde. De vrouwen worden Meerminnekes ("zeemeerminnen") genoemt was weer verwijst naar het stadswapen.
Op een Prins Carnaval na, komen in het Steenbergse carnaval enkel nog unieke figuren voor. Deze zijn de Deftige Flodder, de Mussenkoning en Jan Oorlog. Bij het jeugdgevolg wordt hieraan een leutvrouwke aan toegevoegd.
Bibliotheken
In Steenbergen-Stad is er 1 bibliotheek te vinden, gevestigd in het centrum van de stad. Verder beschikken de kernen Dinteloord, Nieuw-Vosmeer en Kruisland over hun eigen bibliotheken.
Sport en recreatie
De gemeente Steenbergen heeft een aantal bekende clubs en verenigingen:
Steenbergen
- Duikvereniging Emergo
- Tennis vereniging Steenbergen
- Harmonie Volharding
- Harmonie Amicitia
- Accordeon orkest Osivio
- VV Steenbergen (voetbal)
- Theatergroep Totaal Cameleon
- Kreatief centrum Steenbergen
- The Strienestars (majorettes)
- Zwemvereniging De Meermin
- Tafeltennisclub Steenbergen
- Badminton Vereniging Steenbergen (BVS)
- Turnvereniging TRAFO Steenbergen
- Diomedon(atletiek, survival, trimmen, volleybal)
Dinteloord
- Badminton Vereniging Dinteloord
- Tennis vereniging Dinteloord
- Harmonie Volharding
- Voetbalvereniging DIVO
- VV Dinteloord (voetbal)
- Volleybalvereniging Voverdi
Kruisland
- Theatergroep TV Souffle
- Sportclub Kruisland (voetbal)
- Ponyclub Graaf Engelbrechtjes
- Tennisvereniging Krego
- Tourclub Kruisland (wielrennen)
- Harmonie St Cecilia
De Heen
- VV De Heen (voetbal)
Welberg
- VV SC Welberg (voetbal)
- Bridgeclub Welberg (bridge)
Nieuw-Vossemeer
- Voetbalvereniging NVS
- Tennisvereniging NVTV
- Harmonie Semper Crescendo
- Majorette-vereniging The Diamonds
Monumenten
Naast diverse historische panden, beschikt Steenbergen over een aantal monumentale gebouwen. De door Jos Cuypers en Jan Stuyt ontworpen Sint-Gummaruskerk is met 78,5 meter het hoogste gebouw van Steenbergen, de op 3 na hoogste kerk van Noord-Brabant en op 28 na de hoogste kerk van Nederland. De protestantse kerk en oude watertoren, nu een kinderdagverblijf, zijn eveneens symbolen van de stad. In Dinteloord is de Nederlands Hervormde kerk, geschonken vlak na de 80-jarige oorlog, te vinden. Naast de diverse kerken en gebouwen zijn ook de restanten van de vestingwerken nog te zien.
Deze pagina is gebaseerd op het auteursrechtelijk beschermde Wikipedia-artikel Steenbergen; het is vrijgegeven onder de GNU Free Documentation License.